Cultuurnieuws

Trimdiel Keunstrûte

De eerstvolgende Trimdiel Keunstrûte staat gepland voor 24 en 25 september 2022. Nadere informatie hierover volgt nog.

Vrijdagavond 9 september van 19.30 uur tot 21.30 uur Klezemerconcert in de Sint Genovevakerk van Jelsum.

In het sfeervolle kerkje van Jelsum word je ontvangen met vrolijke Klezmermuziek.

Klezmer is de traditionele muziek van de joden in Oost Europa. Jiddische muzikanten (Klezmorim) speelden op traditionele joodse bruiloften (Khasenes) en diverse joodse feesten, maar ook op niet-joodse feesten.

De Klezmorim speelde alles wat het publiek maar wilde horen, een Hongaarse Czardas, een Russische Trepak of zelfs bekende melodieën uit de klassieke muziek.

Ondanks een sterke verwantschap met traditionele folklore muziek uit Oost Europa heeft de klezmermuziek een duidelijk joods karakter kunnen behouden.

Joodse emigranten die naar de Goldene Medine vertrokken (Amerika) namen hun muziek mee en voegden er later elementen uit de jazz aan toe.

Het Jiddische woord Klezmer stamt af van de oud-Hebreeuwse woorden Kley (=werktuig, instrument) en Zemer (=lied, gezang)

Tim de Vries studeerde saxofoon aan het Conservatorium in Groningen. Vanaf januari 2022 is Tim aktief als klarinettist van klezmerorkest Di Gojim. Daarnaast is hij dirigent van Bigband Cue en is tevens actief als jazzmuzikant. Ook geeft hij saxofoon en klarinetles.

Sjaak van der Reijden studeerde Schoolmuziek B en Hafabra Direktie aan de Muziek Pedagogische Akademie (MPA) te Leeuwarden. Hij is muzikant en dirigent en maakt onder andere deel uit van klezmerorkest Di Gojim en het Leeuwarder Accordeon Ensemble (LAE).

Beide muzikanten zullen een sprankelend concert verzorgen.

Het belooft een zeer afwisselende avond te worden, georganiseerd door de Vrienden van Dekema State. Met mooi weer maken we een slag door de prachtige tuin van Dekema State.

Open Monumentendag 2022 – poster

Open Monumentendagen 2022 op Dekema State in Jelsum

Zaterdag 10 september 10-17 uur

Zondag 11 september 13-17 uur,

beide dagen binnenkomen tot 16 uur

Al 20 jaar stelt Dekema State haar deuren gratis open voor het publiek op Open monumentendag.

Dit jaar is het een bijzondere editie. De gemeente Leeuwarden stelt op zaterdag de route

Van Dokkumer Ee tot Middelzee centraal. Monumenten in Jelsum liggen dit jaar dus op de route van het organiserend comité.

Beide dagen zit er ook een tintje groen aan, in het kader van het landelijke thema “duurzaamheid” Voor de Tuinenstichting zijn wij ook Open Tuin. Daarom neemt gids Nienke Dubbeldam je mee langs de flora van Dekema State op een wandeling langs de wereld van de wilde planten die op het terrein aanwezig zijn. Tijden:

zaterdag: 11 uur, half 2 en om 3 uur en

zondag: alleen de middag, dus om half 2 en om 3 uur.

Nog meer activiteiten deze dagen:

Tableau vivant: Een schilderijlijst, wat losse kledingattributen, en de prachtige omgeving van Dekema State. En niet te vergeten je eigen creativiteit! Dos jezelf uit en laat een foto maken van het resultaat op je eigen telefoon of toestel.

Historische Boekenmarkt Van één van de schrijvers van het grote Dekema boek, Sjoerd Cuperus, hebben wij na zijn overlijden alle boeken gekregen die hij verzameld heeft. Wij kunnen echter lang niet alles plaatsen. Zijn interesse lag vooral op het gebied van de historie. Kom sneupen in de vele dozen op de beeldenzolder in de state en neem boeken mee tegen een vrijwillige bijdrage voor Dekema State.

Muziek

Zaterdag Martin Pals luit 10-12 uur,

Zaterdag en zondag Nico Gramberg psalter 13-17 uur

Expositie

In de state is dit seizoen een kleine expositie ingericht over Occa Johanna Ripperda, kind van de Gouden Eeuw, die opgroeide van haar zevende tot haar veertiende bij haar oom en tante in Jelsum. Deze waren verbonden aan het Friese Stadhouderlijk hof. De opvoeding heeft zij later in praktijk kunnen brengen toen zij als opperhofmeesteres de koningin-moeder van Zweden op haar reizen vergezelde. Zij heeft ook zelf een kookboek geschreven. Een filmpje over haar leven geeft een levendig beeld van haar.

Thuis voorbereiden of nagenieten, Dekema State komt tot leven

Voor een extra dimensie aan je bezoek kan je altijd thuis voorbereiden of nagenieten op je telefoon. Via [https://dekemastate.2discover.nl] beleef  je de state aan de hand van diverse korte hoorspelen.

Zo komen schilderijen van voormalige bewoners  tot leven en vertellen ze hun verhaal of gaan in gesprek met elkaar. Op andere plekken maak je kennis met het personeel.

Expo op Dekema State in Jelsum: Occa Johanna Ripperda,

kind van de Gouden Eeuw

Dekema State in Jelsum besteedt dit jaar aandacht aan het leven van een bijzondere vrouw, Occa Johanna Ripperda. Ze werd in 1619 geboren in Farmsum bij Delfzijl. Vanaf haar zevende jaar logeerde ze op Dekema State bij het echtpaar Anna Catharina Dekema en Jurjen Ripperda.

In adellijke kringen gebeurde het vaker dat men dochters van familieleden in huis nam om ze voor te bereiden op de toekomst, vooral gericht op een huwelijk, het moederschap en het organiseren van de huishouding.

Na het overlijden van haar tante Anna Catharina in 1633 ging de toen vijftienjarige Occa haar eigen weg. Ze trouwde twee keer, kreeg zes kinderen en reisde veel door Noord Europa. Uiteindelijk werd ze benoemd tot opperhofmeesteres, een hoge functie aan het hof van de Zweedse koningin Hedwig Eleonora.

Wat Occa Ripperda ook bijzonder maakt is dat ze een handgeschreven kookboek naliet met meer dan 1000 recepten van gerechten die ze zelf bereidde.

Op Dekema State wordt een beknopt overzicht getoond van haar leven, het kookboek en kinderportretten uit de zeventiende eeuw.

Ook Museum Nienoord in Leek besteedt dit jaar aandacht aan Occa Ripperda. Daar is ook het kookboek te zien.

Bij de foto:

De jonge Occa Ripperda bij het portret van haar tante Annna Catharina Dekema. Beeld uit de documentaire die op de expo te zien is.

Reisverslag op internet

In de zomer van 2019 hebben Heleen van Baalen en Weiko Piebes voor een derde maal de provincie Friesland bezocht. Tijdens deze vakantie lag de focus op Het Bildt en de omgeving van de voormalige Middelzee.

Van deze vakanties maken ze de laatste jaren hedendaagse historische reisverslagen. (Lees verder hieronder)

Reisverslag op internet

In de zomer van 2019 hebben Heleen van Baalen en Weiko Piebes voor een derde maal de provincie Friesland bezocht. Tijdens deze vakantie lag de focus op Het Bildt en de omgeving van de voormalige Middelzee.

Van deze vakanties maken ze de laatste jaren hedendaagse historische reisverslagen. Dit reisverslag heeft de titel ‘Het Bildt’ gekregen. Hiervan staan nu de eerste zes dagen online. Voor de inwoners van Stiens is met name het deel over Stiens interessant.

Dit ‘Het Bildt’-reisverslag beslaat tot nu toe uit 436 pagina’s A4 en maakt gebruik van zo’n 675 mini-foto’s en zo’n 250-tal illustraties die – aangeklikt – uitvergroot bekeken kunnen worden. Daarnaast zijn er enkele filmpjes in opgenomen. In de tekst zijn verwijzingen gemaakt naar andere internetpagina’s. Vaak hebben ze deze ook gebruikt als informatiebron.

We verwijzen naar de site op Dag 7 Stiens (49 pagina’s A4 + 29 foto’s).

Hopelijk draagt het iets bij aan de algehele kennis over dit prachtig, historisch en bijzonder gebied en dorp. En voor de bewoner natuurlijk altijd leuk om te zien wat een ‘vreemde’ nu eigenlijk ziet en opvalt. Veel lees- en kijkplezier met deze ontdekkings- en/of herkenningstocht!

Het reisverslag: https://www.weikopiebes.nl/vakantie11F/reis2019.htm

Het reisverslag Dag 7: https://www.weikopiebes.nl/vakantie11F/reis2019.htm#dag7

Het reisverslag Dag 7 – Stiens: https://www.weikopiebes.nl/vakantie11F/reis2019.htm#dag7Stiens

Literatuuronderzoek en reisverslagen

Het verslag wordt tevens gebruikt voor een geschiedenis (literatuur)onderzoek, waaraan sinds 2011 geschreven wordt.

Het reisverslag zal samen met de eerdere (nog uit te breiden) reisverslagen ‘Friesland – provincie in Nederland’ (nu slechts 130 pag + 670 foto’s) en ‘Friesland uit het veen’ (nu slechts 83 pag + 550 foto’s) deel uit gaan maken van een hedendaags historisch Friesland-reisverslag.

Dit zal deel gaan uitmaken van de boekenserie reisverslagen “Het water verbindt”, waarvan nu de eerste set “De Ommelanden” wordt uitgegeven in een set van vier banden (1380 pagina’s). Zie eventueel weikopiebes.nl/hetwaterverbindt.

weikopiebes@cs.com

weikopiebes.nl/geschiedenis

weikopiebes.nl/hetwaterverbindt